OVERWEGINGEN BIJ HET GRAFVELD VAN HET SIONSPLEIN

Terwijl de medewerkers van het archeologisch bureau BAAC vanuit hun ervaring en deskundigheid de skeletten die werden opgegraven aan het Sionsplein verder onderzoeken, laat het item de Lierenaar niet onberoerd. Zo ook niet Dirk Bracke, geboren en getogen Schapenkop, die ondertussen meerdere jaren in Oelegem woont maar nog steeds in de ban is van het verleden van ‘zijn’ stad. We laten hem zelf aan het woord voor de overwegingen die hij verzamelde.

‘Op 15 oktober 1595 werd de stad Lier door de Spanjaarden brutaal ingenomen. Nog dezelfde dag kwamen de Mechelaars en de Antwerpenaars de stad terug bevrijden. Tijdens de schermutselingen vielen vele doden, vooral aan Spaanse kant. Nabij de Leuvense poort sprongen ze in de Nete, waar velen verdronken, terwijl anderen in de straten werden afgemaakt. De Spanjaarden zijn toen weggevlucht via de Leuvense en de Molpoort. Als geschiedschrijvers vermelden zowel Christaen Van Lom (18de eeuw) als Anton Bergmann (19de eeuw) dat er in de buurt van de Molpoort twee grote en talrijke kleinere putten gevuld waren met lijken van de Spanjaarden. Als locatie zou het grafveld hiermee kunnen te maken hebben. Bij de timing kunnen wel vragen gesteld worden. Wellicht dateert het grafveld van na die periode. Mogelijk kan het gesitueerd worden tussen 1650 en 1750, de Lierse ‘ongelukseeuw’. 

Christiaen Van Lom beschrijft 1665 als één van de zwaarste pestjaren, waarbij in Lier meer dan 2.000 doden vielen. De vraag kan dan ook gesteld worden of de gevonden skeletten het slachtoffer waren van de pest? Het lijkt onwaarschijnlijk dat pestdoden binnen de vesten van de stad zouden begraven zijn. Op het grafveld lagen blijkbaar ook geen kinderen. Velen waren nochtans het slachtoffer van de pest. Volgens de professoren Erik Aerts en Herman van der Wee groeide de stad in dezelfde periode uit tot een garnizoenstad. De Brabantse steden werden toen om de haverklap veroverd en heroverd door Spanjaarden, Fransen, Engelsen, Oostenrijkers. Al deze bezetters kazerneerden hun troepen in Lier, een strategische ligging op amper enkele uren stappen van Antwerpen en Mechelen. Zodoende passeerden Spanjaarden, Britse Dragonders, Hannovers, Hollanders, Oosterijkers, Huzaren en Hongaren, de revue. Ze lieten een spoor na van vechtpartijen, diefstallen, verkrachtingen en moorden. Van de gouden 16de eeuw schoot niet veel meer over.

Soms lagen meer dan 1.000 vreemde strijders gekazerneerd in Lier. Op 18de eeuwse kaarten (1772 van luitenant Ducorron en 1778 van landmeter Peter Stijnen)  wordt tussen de Mechelse binnen- en buitenpoort melding gemaakt van verschillende ‘bracken’, op de plaats waar nu het ziekenhuis staat. Ook aan de Lisperpoort – destijds de Waterpoort – waren er ‘bracken’. Er zal ongetwijfeld ook wel een versterkingspost geweest zijn aan de Leuvense poort, waar het grafveld ontdekt werd. Wie weet gaat het hier om die vreemde ‘bezetters’, die onwaardig geacht werden om op een eigen Liers kerkhof begraven te worden’. In afwachting van meer duidelijkheid zijn deze overwegingen beslist een meer diepgaand onderzoek waard.

Coordinatie: DéBé

Tekst: Dirk Bracke

Foto's: ROM

Begindatum: 
zondag, 2 mei, 2021
Einddatum: 
zondag, 2 mei, 2021

Door onze website te gebruiken, verklaart u zich akkoord met onze cookie policy en privacy policy. OK